పూలబాల ఇండియన్ సోనెటీర్ - 200 సోనెట్ల సంకలనం

 ఆంగ్ల చందస్సుని నియమాలని  పాటిస్తూ పూలబాల రాసిన ఇండియన్ సోనెటీర్ 200 సోనెట్ల  సంకలనం 200 మణి మాణిక్యాలతో జాతిరత్నాలతో  అలంకరించబడిన ఒక అందమైన ఆంగ్లకవితా శిల్పం.     ఈ రెండు  వందల  పద్యాలు 20 వర్ణాల కాంతులీను సుసంపన్న మణులు. ఘనులు  మెచ్చిన కవితా గనులు.  200 పద్యాలు భావానుగుణంగా 20 భాగాలు  ప్రతి భాగం లోనూ 10 పద్యాలు  ఉన్నాయి.

మొదటి  భాగం శిల్ప పాద పీఠం వద్ద  అందమైన ముద్దు లొలికే  పదాలలో మురిపించే  జీవితానికి స్పూర్తి నిచ్చే, భావాలలో నేసిన కాశ్మీరు తివాచిలా ఆహ్వానం  పలికే  అడోరబుల్.

 

ఇందులో  డిజైర్ డెత్ డ్రీమ్స్ ప్రోబ్లమ్స్  ఆశనిరాశల పోరాటం వంటి పద్యాలు కనిపిస్తాయి. వాటిపైన “మై వెర్స్ “ అనే పద్యం  నీ వారందరూ  వదిలేసినా  నేనున్నాను అని అభయ  హస్తం  లా కనిపిస్తుంది.

 

2 భాగం రొమాంటిక్ కోవకు చెందినది ఇందులో కూడా పది పద్యాలు ఉన్నాయి ఇవి  Love on Train Silver Fish, Happy birds ,  Flower of Love , Honey moon ఇవి పిల్లగాలిలా మనసును తాకి గిలిగింతలు పెడతాయి. 

3 వ భాగం కింగ్స్ అండ్ బేటిల్స్  : పల్లవులు, చోళులు, కలింగులు, కంబల్ ఘర్ ఫోర్ట్,  విజయనగరం ఫోర్టు,  రెడ్ ఫోర్ట్.  బేటిల్ ఆఫ్ పద్మనాభం, అనే చరిత్ర మట్టిలో లోకప్పబడిన అనేక విషయాలని  కోటల కట్టాడాలని యుద్దాలని తవ్వితీసేభాగం.

 

4 భాగం పాషన్  అంటే మోహం. భ్రారతీయ పురాణ సాహిత్యం లో శకుంతల విశ్వామిత్రుడు  గ్రీకు సాహిత్యం లో లిడా, Swan జియస్  Head God వంటి  వారి మొహాల్ని ఇందులో  కవి వర్లిస్తాడు.  మోహాన్ని దాటడం  చాలా కష్టం  అని చెప్పే భాగం ఇది.

“అదుల్తేరియో” నవల కథా సంగ్రహాన్ని  “ఓడ్ టు పాషన్”  అనే ఓడ్,  రచయిత తన జీవితంలో చూసిన అందమైన స్త్రీ మీద రాసిన “ఓడ్ టు హర్ డివైన్ బ్యూటీ” కూడా ఈ భాగంలో ఉన్నాయి.

 

5వ భాగం  లౌ ఫిలాసఫీ :  ఇందులో  పద్యాలు  హేతువా దంతో  ప్రేమతత్వాన్ని  విశ్లేషిస్తాయి     నో లౌ ఈజ్ ఫిలసాఫికల్  అనే పద్యంలో  ప్రేమ భౌతిక మైనది  శారీరక మైనదని  అద్భుతమైన  విశ్లేషణ  ప్రాసలతో రాసాడు   హార్డ్ అండ్  మైండ్  అనే పద్యం లో చిన్న చిన్న పదాలలో పదబంధాలతో  దట్టమైన ప్రాసతో శబ్దం  వీనులవిందుగా భావం  మనసుకి  హత్తుకునే లా రాసాడు , వర్డ్స్ మేక్ లౌ లో అందాన్ని  చిత్రాలకంటే  పదాలే  బాగా  చూపిస్తాయని వర్డ్స్ ఆర్ మోర్ సెడక్టిన్ అని  చెరుకు రస ప్రాయంగా  చెప్పాడు.

 

నోవన్  ఈజ్ లో న్ లీ  లో  వంటరి వ్యక్తులు    మైండ్స్ టార్చ్ తో తమలోకి చూస్తే ప్రేమ కనిపించి వంటరితనం అంతం అవుతుందని    లవ్స్ ప్యూయల్ లో   డజ్  రొమాన్స్  హే పెన్ బై ఛాన్స్ అని  రూట్స్ ఆఫ్ రొమాన్స్   బాడీ కర్వ్స్ కాదు వర్డ్స్  అని అందమైన శరీరంలో  కాక తీయని మాటల్లో  రోమాన్స్  దాగి ఉంటుందని రాసాడు . ఈ భాగం  కొత్త దంపతులకి  పాతదనం తో గిన వారికి  శృంగార  వింజామర. ఈ భాగం 50 వ పద్యం  మేరేజ్ తో ముగు స్తుంది.

 

6వ భాగం : 5 భాగం  లో పదాలలోంచి  పుట్టే శృంగారం గురించి రాసిన కవి   ఇప్పుడు ఎరోటికా లో ఏకంగా  ఏక్షన్ లోకి దూకేస్తాడు  ఈ భాగం  లస్ట్ అనే పద్యం తో మొదలెడతాడు  లస్ట్  అంటే కామం  కామం గొప్పతాన్ని  అత్యద్భుతం గా వర్లించిన  పద్యాలు కొన్ని  ఉంటే  అందులో  ఈ పద్యం  అగ్రస్తానం లో ఉంటుంది. రతి జీవన గతి  అని  జీవిత నౌకకు  చుక్కాని  అని గౌరవ స్తానం రతికి  ఇచ్చి  అంజంతా ఎల్లోరా విరూపాక్ష రతీభంగిమలు కనిపించేలా చూపుతాడు.  ఎరోటికా అంటే  రతి  శిల్పం.

 

7వ భాగం : ఐదో భాగంలో రొమాన్స్ తో కవ్వించి ఆరోభాగంలో మరిగించి ఏడవ భాగంలో నైట్స్ సాంగ్స్ తో  చల్లబరుస్తాడు  కవి.  రాత్రి నల్లని  ముసుగు  ధరిస్తుందని నైట్స్  మేంటల్ లో  రాస్తాడు  రాత్రి అందాలను  మన మనసుకి  పూస్తాడు. డార్క్‌నెస్  అనే పద్యంలో లో చీకటి చదువరికి పూస్తాడు.  క్వయట్ నైట్  పద్యంలో   నిశ్శబ్ద రాత్రిలో మనం నడుస్తున్న ట్టుంటుంది. నైట్ ఈజ్ అ కైట్ లో రాత్రి గారి పటంలా గాలిలో ఎగురుతుందని స్త్రీ మూర్తి దయతో  నిండితే ఎలా ఉంటుందో  రాత్రి  చీకటితో  నిండితే  అలా  ఉంటుందని  అనేక పోలికలతో  రాత్రి అందాలని వర్లిస్తూ  రఫేల్ హార్ట్ అనే పద్యం  లో  రాత్రి పట్ల తన ప్పదయ స్పందనను తెలియ చేస్తాడు. ఈ భాగం 70 వ పద్యం సమ్మర్ నైట్ తో ముగుస్తుంది

 

8వ భాగం "హార్ప్ స్ట్రింగ్స్"  లో  తన ఊహలను విచిత్ర అనుభవాలను హృద్యంగా తన  అపార్ట్  మెంటలో  శబ్దాలకి కారణం  దెయ్యం ఉందని అపార్ట్ మెంటు  వాళ్ళు కాపలా ఎలా కాసారో వింటర్  మోర్నింగ్ రైడ్  అనే పద్యం లో పొగ మంచు తెరలో తన మోటార్ సైకిల్ ప్రయాణాన్ని    ప్రకృతి సౌందర్యాలని   ప్రమాదాలని  రాస్తాడు.  పామర్రులో  తన మిత్రుడి పాఠశాల లో  సన్మానాల ను వారి అభిమానాన్ని మంచి పదాలతో ప్రాసతో  ది ఎక్ట్రార్డినరీ   అనే పద్యం లో  రాసాడు తను డిల్లీ లో ఉండేటప్పుడు  ఒక మోసకారి డంబాచారి జీవనశైలిని హాస్య పూరితంగా  వర్లిస్తాడు.

 

9వ భాగం కలర్స్  ఆఫ్ ద  అర్త్  ఇందులో భూమి ఆభరణాల వర్లన చాలా  సున్నితంగా  ఉంటుంది.  కొండలు పర్వతాలు  కిరీటాలు నదులు  జలపాతాలు. కంఠాభర ణాలు  మొక్కలు  వృక్షాలు శిరోజాలు ఇలా  మేటి  సృజనాత్మకతతో మది పులకించే  పోలికలతో  భావ ఆభరణా లను  పుడమికి చక్కగా  అమర్చేడు  కవిరేడు  పద్యాల పేర్లన్నీ జంటపదాలే

Hills and Mountains, Rivers and Fountains, Trees and Plants, Seas and Oceans, the Sun and the Moon అని రాసాడు. ఈ భాగాన్ని I am the earth, my heroine అనే సుదీర్ఘమైన పద్యంతో ముగించాడు. ఇక్కడ భూమికి గల ఆభరణాల గురించి రాస్తూ భార్య గురించి  ఎందుకు రాసాడు ?   తాను భూమి అయితే తన భార్య తనకి ఆభరణం  అనా?  కవి చమత్కారం  కొంత ఉండొద్దూ

 

10 వ భాగం  రాయల్  ఫ్లేమ్స్  అటవీ సంపదను  ఎలా దోచుకుంటున్నారో  అటవీ వృసాలను  ఎరాచంపు తున్నారో చూపించే  .ఈ ఖండం  ఖండ ఖండాల గా ప్రకృతిని భంజించే ఛండాల మానవ వృత్తిని ప్రవృత్తిని  ఎండగట్టే భాగం.  ఇందులో  ఆవు చీమ ఏనుగు నది వంటి  భారతీయ మనోభావాలను చూపే  పద్యాలు  ఉన్నాయి.

 

11వ భాగం గ్రేవ్ యార్డ్ పోయెట్రీ.   18వ శతాబ్దంలో ఒక చిన్న ఇంగ్లీష్ కవులు సమూహము  జీవితన్ని అధిగమించడం మృత్యువు ఇందులో  సోలిటరీ పోయెట్  అనే పద్యం కాటి దృశ్యాన్ని కళ్లకు చూపిస్తుంది. ఇందులో ఫేట్స్ పప్పెట్  అర్జెంట్ ఫేర్ వెల్ ఎమ్టీనెస్ జర్నీ లాంటి విషాద మైన పద్యాలున్నాయి. శాశ్వతత్వము వంటి థీమ్స్ పైన విషాద కవితలల్లే వారు . వీటిని గ్రేవ్ యార్డ్ పోయెట్రి అంటారు. అంటే హరిశ్చంద్రుడి కాటి పద్యాల్లా అన్నమాట.

 

12/ 13 వ భాగం అంతా ఆశ Hope of Love అని  ఒక  ఆశా శ్రేణి పద్యాలు రాసేడు కవి అయితే ఆ పక్కనే నిరాశ వాదం చూపిస్తాడు  Frustration poems  పక్కనే రాసాడు.  జీవిత మంటే వెలుగు నీడలు ఆశనిరాశల కలయికేదా.

 

 14వ భాగం ఫ్రీడం అంటే స్వేచ్చ గురించిన పద్యాలు. ఫ్రీడం ఆఫ్టర్ మ్యారేజ్ , డేడ్రీమ్ ,  slavery  comes in disguise. చదువు తుంటే పెళ్ళి మీద తిరుగుబాటు పద్యాలని అని పిస్తుంది. హాస్య ధోరిణి లో అందమైన పదాలతో అలంకారాలతో స్వేచ్చ ప్రాముఖ్యతను  గుర్తుండి పోయేలా చెప్పాడు.  Freedom is Life’s thunder అన్నాడు. అంటే స్వేచ్చ జీవితానికి గొప్పశక్తి అన్నాడు ఫ్రీడం ఈజ్ హెవెన్  స్పిరుట్యువల్ ఫ్రీడం పద్యాలతో ఈ భాగం ముగుస్తుంది. 

హి సిట్య్ ఆన్ ఎ రాక్  ఎండ్ కౌంట్స్ నాట్ ద క్లాక్ హి డజంట్  ఈవెన్ ధింకాఫ్ ప్రీడం  దటీజ్ ఆబ్ సల్యూట్ ఫ్రీడం అని సర్వోతృష్ట మైనది స్పిరు ట్యువల్  ఫ్రీడ్రం గా వర్ణిస్తాడు కవి.

 

15వ “After 13 years” ఈ భాగంలో ఢిల్లీలో తనకి  ఆధ్యాత్మిక గురువైన ఒక ఢిల్లీ స్నేహితుడు 13 సంవత్సరాల తర్వాత విజయవాడ వస్తున్నాడు అని తెలిసినప్పటి నుంచి విజయవాడ రైల్వే స్టేషన్ లో విజయవాడ రైల్వేస్టేషన్  ప్లాట్ఫారం మీదకు వచ్చే ట్రైన్ కోసం వెతుకులాట ఎదురుచూపులు  స్నేహితుడిని కలవడం వరకు తను మనోభావాల్ని ఇవన్నీ సోనిట్ల రూపంలో రాశాడు కవి.  13 సంవత్సరాల తర్వాత స్నేహితుని కలిసినందుకు ఆనందపడి 13 సోనిట్ల రూపంలో అతనితో తనకు గల అనుబంధాన్ని వర్ణించాడు. ఆవగింజ మీద అరవై పేజీలు కవితలల్లగల  ప్రౌఢ కవికి ఇదేం కష్టం కాదని పూలబాల రాసిన భారత వర్ష అనే తెలుగు గ్రంథం చదివిన వారికి విదితమే. తెలుగు  ఆంగ్ల భాషలో  సడలని పట్టుతో ఏకరీతిన  చెలరేగిన కవివరేణ్యడు పూలబాల.

 

16 వ భాగం మర్మసింగ్  పామ్స్  : పదో శతాబ్దపు కాశ్మీర్ రాణి దిద్దా,  17వ శతాబ్దపు ఢిల్లీ రాణి రజియా  సుల్తానా,   17 వ శతాబ్దపు  రష్యన్  రాణి  కేథరీన్,  ఫ్రెంచ్  రాణి  ఆంత్వా నెత్  అనేకమంది  పురుషులతో  విలాస స్త్రీలుగా     పేరు  పడ్డారు.  అటువంటి మార్కండ్  రాణి భయానక  కల్పిత  కథను సోనెట్స్   రూపంలో వెన్నులోంచి  చలిపుట్టేలా చెపుతాడు కవి.  మార్కండ్ లో రత్న ఘర్ కోట లో రాణి  అందమైన  పండితుణ్ణి  చూసి మోహించి  దక్కకపోడం తో నింద వేస్తుంది  అది భరించలేక  ఆ పండితుడు  ఆత్మహత్య  చేసుకుని చనిపోతాడు అతడిశాపా  నికి గురైన  కోట  భూత గృహంగా  మారిపోతుంది.   ఊరంతా  శ్మశానంగా  మారిపోతుంది.   అక్కడున్న  తాటి  చెట్టు  రివ్వున వీసే గాలీ  ఆకథలను  పాడుతుంటాయి.      15 వ భాగం పూర్తిగా వాస్తవం దానికి విరుద్దంగా పూర్తిగా కల్పితమైన 16 వ భాగాన్ని రాసాడు కవి.

 

17 వ భాగం చెర్రీ బ్లోసమ్స్ . ఇందులో రైళ్లను రాణులతో పోల్చి , వాటికోసం అందరూ ఎదురుచూడాల్సిందే అని వాటి  హుందాతనాన్ని వర్ణిస్తాడు , రైలు నడక , పరుగు , కిటికీలోంచి కనిపించే ప్రకృతి మాత్రమే కాక రాల్లో మనుషుల ప్రకృతి కూడా వర్ణిస్తాడు సామాన్య ఊహకి అందని ఇమేజరీ మనసులని కవితా ఘరి లో తడిపేస్తుంది.

 

18 వ భాగం  వైల్డ్ థాట్స్ లో మొదటి పద్యం లోనే అమోఘమైన భావనలు పతాకస్థాయి వర్ణనలు చూపిస్తాడు . అనే పద్యంలో తనని తాను అద్భుతంగా ఆవిష్కరించుకున్నాడు. మహాకవి అనే విప్లవ కవితల పుస్తకంలో కూడా మొదటి కవిత ఇలాగే చాలా దుడుకుగా ఉంటుంది. చీకటి కాఫి తాగిన అనుభూతివస్తుంది చదివి తీరాల్సిందే. ఇందులో బర్న్ ది ఫెర్న్  ఐ ఫ్ అనే పద్యాలు జాతీయ భావాలని దేశం పట్ల కవికి గల ప్రేమని తెలియజేస్తాయి.

 

19 వ భాగం కవి బాల్యం చిన్ననాటి అనుభవాలు. పద్యాలలో ప్రాసకంటే ఇమేజరీ కి ప్రాముఖ్యతనిచ్చి ,  తీపిగురుతులను వెనక్కితోడుతాడు కవి. ఆ కాలానికి చెందిన వస్తువులు డయోనారా టీ వీ , మర్రి చెట్టు , పిల్లల ఆటలు  అప్పటి నాగరికత ను  కళ్లకుకట్టినట్టు వర్ణించడం వల్ల ఈ పద్యాలు చదువరులు అందరినీ ఆకట్టుకుంటాయి 

 

20 వ భాగం ఎన్లైటెన్మెంట్ పద్యాలు 200 వ పద్యం ఫ్రెండ్  . ఇందులో కవి స్నేహం అనే మాటని వ్యంగ్యంగా ప్రయోగించి మతాల మధ్య చిచ్చు ఉండకూడదని భావిస్తాడు. ఇందులో హిట్లర్, బుద్ధుడు , వేశ్య , మతాలూ, మానవత్వం , ప్రపంచ చరిత్ర వంటివి వస్తువులు ఉన్నాయి.                        కవి ఈ  విషయాలను మానవత్వం కోణంలో పరిశీలించమంటాడు.

 

200 అంకెలు వేయడానికి ఎంత ఓర్పు అవసరమో  మనకి తెలుసు. రెండు వందల పద్యాలు రాయడానికి ఎన్ని పదాలు కావాలి,  ఎన్ని భావాలు కావలి, ఎంత ఓర్పు కావాలి ? 

భాషమీద ఎంత పట్టు ఉండాలి ఎంత పట్టుదల ఉండాలి ఎంత ప్లానింగ్ ఉండాలి.  కొన్ని పద్యాలను పాఠ్యాంశంగా ప్రవేశపెట్టాలని అనుభవజ్ఞులైన ఇంగ్లిష్ ప్రొఫెసర్స్ తమ ముందుమాటలో తెలియజేసారు.

పదజాలంతో భావజాలంలో  ఇంగ్లీష్ కవుల కేమాత్రము తగ్గకుండా   పూలబాల ప్రయోగించిన వందలాది ప్రాస పదాలు, పదబంధాలు, కొత్త పద ప్రయోగాలు పాఠకులని వేరే ప్రపంచంలోకి తీసుకుపోతాయి.  ఇప్పటికే  చరిత్రలో అతిపెద్ద సోనెట్ల సంకలనంగా  నిలచిన ఇండియన్ సోనెటీర్ క్రమేపి జన  హృదయంలో నిలిచి పోతుంది.